Rozpoczyna się rok szkolny 2026/2027. Rusza obowiązkowa edukacja zdrowotna i zakaz telefonów

W całej Polsce do nauki przystąpi ok. 5 mln uczniów, natomiast w województwie warmińsko-mazurskim – ok. 176 tys. dzieci i młodzieży. Dane te wskazują na niż demograficzny, który coraz częściej wpływa także na funkcjonowanie poszczególnych placówek, zwłaszcza w mniejszych miejscowościach czy powiatach.

***

Oglądaj: Jaka jest przyszłość edukacji? Rozmawiamy z Warmińsko-Mazurskim Kuratorem Oświaty [WIDEO]

***

Zmiany w podstawie programowej

W nadchodzącym roku szkolnym zaplanowano zmiany. Przede wszystkim, zostanie wprowadzona nowa podstawa programowa w klasach I-IV szkoły podstawowej. Wróci m.in. przyroda, która zastąpi biologię, geografię, fizykę i chemię w ramach nauczania klas IV-VI. Do tego, w klasach IV-IV technikę zastąpią zajęcia praktyczno-techniczne. Liczba godzin nauki tygodniowo dla pierwszoklasistów wzrośnie natomiast z 20 do 21 godzin.

To początek następnego etapu szerszej reformy programowej, która w następnych latach obejmie kolejne klasy.

Ministerstwo Edukacji Narodowej wdroży również Reformę26, której założenia to większa liczba zajęć praktycznych i projektowych. Uczeń ma potrafić odpowiedzieć na pytanie świadomie i zdobywać umiejętności. Planowanie jest odejście od szczegółów, które trzeba "wkuwać".

Jednym z zaproponowanych rozwiązań jest tydzień projektowy. Ma stanowić formę pracy uczniów, podczas której będą mogli realizować zadania, korzystając z wiedzy z różnych dziedzin.

Zostaną wprowadzone także nowe przedmioty. Poza wspomnianymi dla klas IV-VI: przyrodą (3 godziny tygodniowo) oraz zajęciami praktyczno-technicznymi (wymiar zwiększony do 2 godzin tygodniowo), pojawią się również zupełne nowości.

Przede wszystkim, dotychczasowy WOS (wiedza o społeczeństwie), zastąpi edukacja obywatelska. Przedmiot będzie obowiązywał dla klas VIII (2 godziny tygodniowo) oraz klas VI i VII (1 godzina tygodniowo). Nowa formuła zajęć ma na celu wychowanie świadomych obywateli, z wiedzą o m.in. funkcjonowaniu państwa czy prawach obywatelskich.

Od września 2026 roku do programu nauczania wchodzi również obowiązkowa edukacja zdrowotna. Przypomnijmy, że przedmiot wywołał niemałe kontrowersje oraz protesty w całym kraju. 

Co ważne, przypadku treści związanych z dojrzewaniem i życiem intymnym, rodzice, którzy nie chcą, żeby ich dzieci uczestniczyły w tych lekcjach, będą mogli złożyć stosowną rezygnację. Reszta będzie natomiast obowiązkowa.

Od 2027 roku osoby przystępujące do matury będą mogły wybrać egzaminy z: języka łacińskiego jako języka obcego (również na poziomie podstawowym), biznesu i zarządzania oraz historii tańca (poziom rozszerzony).

Uczniowie szkół zawodowych zyskają z kolei 11 nowych kierunków, m.in. technika cyberbezpieczeństwa, technika optoelektroniki czy technika aranżacji florystycznych. Wymiar godzin zajęć nauczycieli praktycznej nauki zawodu zostanie ujednolicony z tym nauczycieli teoretycznych przedmiotów zawodowych. Wyniesie 18 godzin.

Zakaz używania telefonów i zmiany żywieniowe

Przypomnijmy również, że od 1 września 2026 roku w szkołach podstawowych zostanie wprowadzony zakaz używania telefonów. To element rządowego programu "Kompas Jutra". To moduł, który ma uświadomić uczniów w obszarze edukacji medialnej. Stosowne treści uświadamiające mają być wprowadzane w ramach innych przedmiotów, np. języka polskiego, informatyki czy edukacji obywatelskiej.

Z telefonu lub innego urządzenia elektronicznego uczeń może skorzystać w sytuacjach, gdy jest niezbędny do realizacji zajęć, pilnego kontaktu z rodzicami czy w przypadku zagrożenia zdrowia lub życia. W placówkach ponadpodstawowych i szkołach dla dorosłych zakaz korzystania z telefonów będzie ustalany indywidualnie w ramach statutów.

***

Czytaj: Szefowa MEN, Barbara Nowacka zapowiada w Olsztynie zakaz używania smartfonów w szkołach już od września

***

Kolejne zmiany dotyczą żywienia w placówkach edukacyjnych. W szkołach, jak i przedszkolach rozszerzony zostanie udział warzyw, owoców i produktów roślinnych w posiłkach, a do tego -  potrawa roślinna w ramach obiadu raz w tygodniu obowiązkowo. Ograniczony będzie również cukier.

Wprowadzone zmiany mają na celu dostosowanie programu nauczania do współczesnego świata oraz ułatwić uczniom funkcjonowanie w nim.