Skarga olsztynianina i przełomowy wyrok WSA
22 lutego 2023 r. Rada Miasta Olsztyna podjęła uchwałę, dotyczącą nowych opłat za korzystanie z cmentarzy komunalnych. Ustalono m.in. stawki za dodatkowy pochówek w istniejącym już grobie i przedłużenie ważności miejsca na kolejne 20 lat. Jeden z mieszkańców stolicy województwa warmińsko-mazurskiego zaskarżył daną uchwałę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie. Mężczyzna zakwestionował legalność opłat, twierdząc, że nie posiadają one podstawy prawnej. Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności załącznika do omawianej uchwały. Chodziło o następujące punkty: „opłaty za każde dochowanie grobów” oraz „opłaty eksploatacyjne za groby, na następne 20 lat, po 20 latach od ostatniego pochówku”.
Mieszkaniec stolicy regionu argumentował, że dokument narusza przepisy ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych z 1959 r., a konkretnie art. 7 ust. 2, który stanowi, że możliwe jest pobieranie jedynie opłat związanych bezpośrednio z pochówkiem zmarłych. Nie wliczają się w to więc takie usługi, jak wjazd na cmentarz, dochowanie do istniejącego grobu czy przedłużenie użytkowania miejsca po upływie 20 lat.
O czym orzekł sąd?
WSA w Olsztynie przychylił się do argumentacji skarżącego. W uzasadnieniu wyroku powołano się na wspomniany art. 7 ust. 2 oraz na art. 4 ust. 1 pkt. 2 ustawy o gospodarce komunalnej z 1966 r., który daje samorządom prawo do ustalania opłat za usługi komunalne. Przepis ten nie może być jednak stosowany w sytuacji, gdy inne ustawy szczegółowo regulują zakres opłat – jak ma to miejsce w przypadku ustawy o cmentarzach.
WSA uznał również za nielegalne wszelkie opłaty za korzystanie z cmentarza, niebędące bezpośrednio związane z pochówkiem. Sąd stwierdził też, że organy gminy nie mogą ustalać dodatkowych opłat za użytkowanie infrastruktury cmentarnej, jeśli nie jest to związane z pochówkiem. Uchwałę Rady Miasta Olsztyna uznano więc za nieważną. Wyrok nie jest jeszcze prawomocny. Pełną treść orzeczenia nasi Czytelnicy znajdą tutaj.
Warszawa poszła w ślady Olsztyna
Niespełna pół roku później w ślady Olsztyna poszła stolica Polski. 12 marca 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pokaźnie rozszerzył katalog nielegalnie pobieranych opłat (w związku z rozstrzyganiem sprawy dotyczącej uchwały Rady Miejskiej w Radomiu). Znalazły się w nim bowiem dodatkowo, m.in. środki za: ekshumację zwłok, uprzątnięcie szczątków, demontaż i montaż elementów nagrobkowych, przechowanie zwłok w chłodni za każde rozpoczęte 24 godziny, udostępnienie sali ceremonialnej do 1 godziny, udostępnienie sali do ubierania zwłok, opłata cmentarna czy za czynności administracyjne.
- Wyodrębnienie opłat za pochowanie wskazuje, że opłaty te są pobierane z innych tytułów, w tym w sposób niebudzący wątpliwości nie stanowią opłat, o których mowa w art. 7 ust. 2 ustawy o cmentarzach. (…) W świetle powyższych dowodów, z uwagi na ilość i istotność stwierdzonych naruszeń prawa, należy podzielić zasadność wniosku prokuratora stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały w całości – uznał WSA w Warszawie.
Wyrok także nie jest jeszcze prawomocny. Warto podkreślić, że stanowisko obu organów znajduje również poparcie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Szansa na zwrot pieniędzy i przestroga dla samorządów oraz zarządców cmentarzy
Czy w związku z wyrokami można domagać się zwrotu pieniędzy, które nie powinny zostać naliczone? Jak podaje serwis Infor, jeśli któryś z wyroków dotyczy unieważnienia uchwały rad miasta czy gminy, „na podstawie której od danej osoby zostały pobrane opłaty za „korzystanie” z cmentarza, inne nić związane z chowaniem zwłok”, będzie można ubiegać się o zwrot danej kwoty od zarządcy obiektu.
Co ważne, analizowane wyroki mogą mieć dalekosiężne konsekwencje, ponieważ podobne opłaty pobierane są na wielu cmentarzach komunalnych w całej Polsce. Sytuacja stanowić powinna ważne ostrzeżenie dla organów samorządowych i zarządców, aby dostosowali swoje regulaminy do obowiązujących przepisów prawa. W przeciwnym razie mogą być narażeni na kolejne skargi i unieważnienia uchwał przez sądy administracyjne.
Komentarze (40)
Napisz komentarz-
Jolanta Goj-Osowska
2025-11-01 17:51
Likwidacje grobów to SKANDAL!!! są rzeczy których nie można przeliczać na pieniądze! Groby to pamięć i historia, które kształtują tożsamość narodową!!! Polska nie płaci za groby "Orląt Lwowskich" Grób Konopnickiej na cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie.... Popatrzmy na groby Polaków w Wilnie... Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego pisze "Polskie groby i nekropolie na świecie to nasze dziedzictwo" Jak " na świecie" to dziedzictwo, a jak w Polsce to likwidować po 20 latach SKANDAL!!!!
Utrzymujemy groby żołnierzy radzieckich, niemieckich... i SŁUSZNIE!!!! a groby POLAKÓW pochowanych w POLSKIEJ ziemi WYGRZEBMY bo nikt nie zapłacił, Tylko ,że to ONI tę Polskę budowali i odbudowywali i teraz nasze Państwo pozwala wygrzebywać kości???? dla pieniędzy???? WSTYD i HAŃBA!!! nie pozwólmy na takie barbarzyństwo!
Odpowiedz
3 0
-
Kacze pióro
2025-10-15 19:40
Do Mrągowa droga cię prowadzi czujesz jakbyś złapał w żagle wiatr dawno temu ktoś mi poradził jedź tą drogą poznasz inny od naszego świat. Gdy ktoś powie country nie dla ciebie taki słodki wegetariańskiego hamburgera smak odpowiedz a gdzie indziej w Polsce śpiewają o kowbojach i kto kiedy w całym kraju widział prawdziwą szafę grającą...
Odpowiedz
1 1
-
Kacze pióro
2025-10-15 13:19
Zarząd cmentarzy nic nie powinien brać od nikogo za standard od chowanej osoby prostokąt metr na dwa. Żadnych też opłat ale to nawet euro centa na pięćdziesiąt lat grabienia liści i uprzątania zniczy. To są bardzo małe koszta i nie powinny żadnymi opłatami skarbowymi i nieruchomościowymi obciążane. ... I CZEŚĆ!!!
Odpowiedz
5 1
-
Jaaaaaa
2025-10-15 12:46
Nie tylko komunalne pobierają opłaty .Cmentarz w Gietrzwałdzie jest parafialny i też ksiezulek wyjechał z opłatami i cała lista zakazów.ktos się powinien przyjrzeć tym przebierańcom bo tylko szukają sposobności by oskubać ludzi.
Odpowiedz
9 1
-
Nie DLa Bonżura
2025-10-14 18:53
Osoba z IP 31.0 to bot ratuszowy. Kradzież nicka nie przystoi członkowi Platformy.
Odpowiedz
2 12
-
Nie DLa Bonżura
2025-10-14 16:56
Kibole przystanek zniszczyli... Polecam wszystkim ksiazke "prezydencie". Bestseller o tytule ALFONS pani DOKTOR SARNY. Wyjasnia tam jak od kibola po prezydenta stal sie dzieki rosji. Walczmy z pis chca nam zrobic BIALORUS. Komune jak w Rosji.
Odpowiedz
28 8
-
pyta
2025-10-14 15:12
czy cmentarze parafialne na wioskach można przekształcić w komunalne?
Odpowiedz
24 3
-
5656
2025-10-14 14:00
Podatki i śmierć nie ominie nikogo .Proste czy wyjaśnić .pozdrawiam
Odpowiedz
5 6
-
Słowianin
2025-10-14 12:38
Tradycja słowian jest palenie zwłok a nie ich chowanie sami dajecie płacicie a później krzyczycie że nie chcecie płacić weście się w garść lemingi i zdecydujcie coś a nie czekacie jak inni wam powiedzą co macie robic
Odpowiedz
33 12
-
UKS
2025-10-14 10:43
Co za bzdury! Dziennikarstwo zeszło na psy.
Odpowiedz
6 23
-
Sylwia
2025-10-14 10:01
cmentarz w Dywitach też pobiera opłaty za wjazd samochodem na teren cmentarza 25 zł i dlaczego?
Odpowiedz
45 2
-
Hieny to polako
2025-10-14 09:47
To dlaczego firma przymierze dolicza 1000zloty. To coś nie gra. Moze Przymierze współpracuje z administracją cmentarza.
Odpowiedz
32 2
-
qweqweqwe
2025-10-14 09:29
Tymczasem parafia w Rogiedlach koło Dobrego Miasta - opłata za pożyczenie przez proboszcza klucza do bramy cmentarza, opłata za wydanie zaświadczeń, opłata za uiszczenie opłaty, opłata za spotkanie itp itd. A proboszcz co chwila na zagranicznych wycieczkach więc też zbyt łaskawy do współpracy nie jest. Oczywiście każda opłata "co łaska, nie mniej niż".
Odpowiedz
53 5
-
Iw 58
2025-10-14 09:24
Cmentarz na Poprzecznej nadal pobiera opłaty po 20 latach.Ceny są jeszcze wyższe jak były,więc o co chodzi???
Odpowiedz
40 2
-
znający życie
2025-10-14 09:22
I zacznie się moda na wyrywanie odszkodowań: usługi rozmaitej kancelarii prawnej -jej dobra prowizja, a Tobie ochłap!
Odpowiedz
30 4
-
@@@@@@
2025-10-14 09:11
To dlaczego na cmentarzu Dywity są tablice groby do likwidacji po 20 latach za brak opłat
Odpowiedz
45 3
-
Wykładowca UWM
2025-10-14 09:07
Brawa dla Sądu. Nauczyli się gminy i samorządy brać kasę jak PiS i ksiądz. Ksiądz żąda kasy za chrzest, komunię, bierzmowanie, ślub, pogrzeb, co niedzielę, co święta, jakieś święcenia i domokrążca do tego. Na tym polega wiara na płaceniu. By nie musiał pracować zaś wierzący pracował za niego i płacił mu za opowiadanie bajek i baśni dla naiwnie łatwowiernych. PiS zaś wprowadził nam aż 22 nowe podatki. Opodatkował cukier, banki przez co mamy najdroższe kredyty bo konsument płaci ten podatek, opodatkował nawet deszczówkę. Jakby tego było mało dołożył 23 podatek na odchodne system kaucyjny który wszedł teraz za butelki i puszki. PiS opodatkuje nawet powietrze jak nie daj Boże wróci do władzy. Nie możemy na to pozwolić
Odpowiedz
56 10
-
Mieszkaniec Olsztyna
2025-10-14 08:41
Niestety jak wjeżdżasz na Cmentarz w Dywitach i mówisz o tym orzeczeniu Sądu, że nie powinni pobierać opłat za wjazd samochodem na teren cmentarza, to odpowiadają, że pobierają opłaty zgodnie z regulaminem. Mają gdzieś, że ich regulamin jest niezgodny z prawem.
Odpowiedz
45 6
Napisz komentarz